Türkiye’de borsa yatırımcılığının rekor seviyelere geldiği bugünlerde, kendini eğitmeyen veya kulaktan dolma bilgiler ile alım-satım yapan yatırımcıların çok fazla sayıda olması ne yazık ki sadece kendileri için değil piyasanın geleceği için de büyük bir risk faktörü olarak öne çıkıyor.
Eğitim şart! Ancak her şeyi bilmenize de gerek yok. Öncelikle başkasının aklı ile hareket etmeden, hangi hisse senetlerine yatırım yapmalıyım noktasında kendinizi geliştirerek işe başlayabilirsiniz. Seçiminizde elbette yatırım tarzınızın etkisi belirleyici olacaktır. Eğer kısa vadeli karlar peşindeyseniz ve Bist 100 endeksi yükselme eğiliminde ise büyüme hisseleri veya sokak arasında en çok konuşulan hisseler tercih edilebilir. Burada lütfen püf noktasını atlamayın: “Endeks yükseliyorsa/ralli varsa!” Uzun vadeli olarak çocuklarınız veya geleceğiniz için birikim peşindeyseniz %50 ve üzerinde büyüme hisseleri ve kalan %50’yi ise temettü verimi yüksek hisselere ayırarak dengeli bir portföy oluşturabilirsiniz.
Borsa; ev satın alımından sonra en verimli yatırım aracı olarak ön plana çıkmaktadır. Hele bugünlerde emlak piyasasının geldiği hazin duruma baktığımızda borsanın tek güvenli liman olarak yatırımcıların ilgisini bu denli çekmesine de şaşmamalı. Fakat yazının başında söylediğim gibi, kendinizi eğitmediğiniz her durum panik satışları ile sonuçlanarak kayıplar yaşamanıza sebep olacaktır. Her zaman endeksin sizin yanınızda olup olmadığını kontrol ederek sakin bir şekilde uzun vadeli yatırımlar yapmanızda fayda var.
Gelelim yazının ana konusuna “Back to Basics” yani “Köklere geri dönüş” !
Pandeminin başında başlamış olduğum borsa yatırımcılığında bir çok deneme yanılma yaparak bugünlere kadar kör, topal gelebildim. Gelebilmek maharet değil elbette, sonuç her şeyden çok daha önemli. 1000 TL ile ilk alımı yaptığım günden bugüne ciddi bir bilgi birikimi ve deneyim var kefemde… Yoluma 3 farklı portföy ile devam ediyorum. Birincisi kızım için size yukarıda bahsettiğim uzun vade yatırımı şeklinde, ikincisi Türkiye borsalarında Price Action ve Swing Trade ile, üçüncüsü de yavaş yavaş resesyon beklentisinden çıkacağı gün için pusuda beklediğim Nasdaq ile… Zamanı geldiğinde bir miktar altın ve gümüş ardından da coin alımları da yapmayı düşünüyorum. Çünkü alım-satım kararı verirken neler yapmam gerektiği noktasında kendimi olabildiğince iyi eğittiğimi düşünüyorum. En azından sonuçlar beni doğrular nitelikte.
Peki nasıl alım-satım kararı veriyorum? Back to basics olayı nedir?
İlk başladığım günlerde tamamen grafik okuma ile bir sistem geliştirmiştim. 5 günlük MA’in 20 günlük MA’i kestiği noktaları giriş-çıkış noktası olarak belirleyip, hacim gördüğümde girip çıkıyordum. (Sonraları bu sistemin ilk matematiksel trading aracı olduğunu öğrendim, yani baya baya kendi kendime ilk kullanılan sistemi bulmuştum.)
Gel zaman git zaman bu yöntemle ufak tefek kazançlar elde ettim, ancak işim gereği günlük grafiklerde bu kesişimin takibini yapmak hem yorucu hem de hızlı aksiyon almayı gerektiriyordu. Bırakmak zorunda kaldım.
Ardından RSI, MACD, Hareketli Ortalamalar vs. bir çok farklı araç ile bir çok farklı strateji denemesi yaptım. Tam 2 yıl bu şekilde geçti. Fakat bir türlü istediğim sonuçları elde edemiyordum. Sonuçlar istediğim gibi değildi, şöyle ki 2020 toplamında 2321,65 TL’lik bir kazanç vardı ki o yıl için çok komik bir rakam olduğu aşikar! 2021 ise %10’luk bir kazanç ile geçti. Ancak bu yüzde inanın kazanmak değil, kaybetmek demekti! Çünkü piyasa müthiş bir rallinin içinde devamlı yükselme eğilimindeydi. Sadece belirli hisseleri alıp bekleseniz yani alım-satım yapmasanız kazancınız endekse göre %25’ti. Endeksin Ocak-Aralık arası açılışı 1482 kapanışı 1857 olarak kayıtlarda mevcut.) 2022 çok daha ilginç bir yıl oldu; özellikle ilk 6 ayı benim için tam bir felaketti, endeks açılışı 1871 Haziran kapanışı ise 2405 oldu. Kısaca endeks tek başına %28,5 yükseliş göstermişti. Benim portföyüm ise yanlış alım-satım kararlarından dolayı yine %10 seviyelerinde kaldı. Enflasyon konusuna hiç girmiyorum!
Asıl değişimin başladığı dönem 2022’nin 2. 6 ayı oldu. İşte “Back to Basics” noktam da tam burada devreye giriyor. Yukarıda belirttiğim 5 günlük MA’in 20 günlük MA’i kestiği noktaları giriş-çıkış noktası olarak belirleyip, hacim gördüğümde girip çıkma stratejimi günlük grafikten haftalık grafiğe taşıyarak daha az giriş-çıkış yapmaya başladım. Aylık alım-satım hacmim bu vesile ile 4 katı oranında düşüş gösterdi ki ödediğim komisyonlardan tutun işlemlerin niteliği noktasında da büyük katkı sağladı. Alım kararlarımı haftalık kapanışından önce Cuma günü ve satışları da 5 haftalık ortalamayı aşağı yönlü hacimli bir satış gördüğümde yapıyordum.
Kısaca aşağıdaki gibiydi;
Alım için haftalık zaman diliminde:
– Rölatif Hacim 1 ve üzerinde ise, (Ne kadar üzerindeyse o kadar iyidir.)
– Hacim ile fiyat mumu uyumlu ise, (Hacim var ama fiyatın mum grafiği küçük kaldıysa PROBLEM!)
– Fiyat belirli destek-direnç noktalarında yukarı dönüşüne başladıysa,
– 20 Haftalık ortalamayı yukarı yönlü kesiyorsa veya üzerindeyse,
– Hacim ile fiyat mumu uyumlu ise, (Hacim var ama fiyatın mum grafiği küçük kaldıysa PROBLEM!)
– Fiyat belirli destek-direnç noktalarında yukarı dönüşüne başladıysa,
– 20 Haftalık ortalamayı yukarı yönlü kesiyorsa veya üzerindeyse,
Giriş yapıyorum.
Satış içinse haftalık zaman diliminde:
– Rölatif Hacim 1 ve üzerinde ise, (Ne kadar üzerindeyse o kadar iyidir.)
– Hacim ile fiyat mumu uyumlu ise, (Hacim var ama fiyatın mum grafiği küçük kaldıysa PROBLEM!)
– Fiyat belirli destek-direnç noktalarında aşağı yönlü dönüşüne başladıysa,
– 5 haftalık ortalamayı hacimli bir mum ile aşağı yönlü kesiyorsa veya altındaysa,
– Hacim ile fiyat mumu uyumlu ise, (Hacim var ama fiyatın mum grafiği küçük kaldıysa PROBLEM!)
– Fiyat belirli destek-direnç noktalarında aşağı yönlü dönüşüne başladıysa,
– 5 haftalık ortalamayı hacimli bir mum ile aşağı yönlü kesiyorsa veya altındaysa,
Çıkış yapıyorum.
Bu sistem sadece kısa vadeli alım-satım yaptığım işlemler için geçerlidir. Pek tabi aynı sistemi 20 MA üstüne al, 20 MA altına giderse sat diye daha uzun vadeli bir seçeneği de mevcut.
Eğer hala yolunu arayan bir trader iseniz yukarıda verilen stratejiyi denemenizide bir engel yok, hatta geliştirip veya eksiklerini görüp geri bildirimde bulunmanız çok daha değerlidir. Her ne olursa olsun, kendinizi bulduğunuz bir stratejiye sahip olmanız şart. Çünkü nerede alırım, nerede satarım net olmadan başarılı olmak pek mümkün değil. Hatta bence olasılıksız!
Diğer bir can alıcı nokta ise; kasa yönetimidir! Asla kaldırabileceğinizden fazla yük altına girerek belinize ve dizinize zarar vermeyin! Geri dönülmez zararları engellemek adına her zaman doğru portföy kurmaya gayret edin. Para kazanmak haddinden fazla emek isteyen bir disiplindir, kazanımları kaybetmek ise an meselesi… Siz siz olun, hiç kimsenin aklı ile bu yola girmeyin. Kendinizi geliştirin, ve ilerlemeye başlayın.
Asıl yolculuk her gün 1 adımda olsa ileriye atarak başlar, lütfen bunu asla unutmayın! Sürekli olarak küçük adımlar, tek bir büyük adımdan daha önemlidir. Her gün adım atmaya devam edin! Zaman bizler için kazanamayacağımız bir savaşın tarafı olsada doğru kullanıldığı taktirde muazzam sonuçları ile bizi mutlu ve refah içinde yaratacak güç, onun için sadece bir parmak hareketidir.
Ayrıca; risk almadan büyüme olmaz elbet, ancak hesaplanabilir ve doğru riskler alarak emek emek kazandığınız şeyleri yok yere kaybetmeyin!
Son olarak Leonardo Da Vinci’den bir söz ile bitirelim.
“Simplicity is the ultimate sophistication!” (Sadelik, gelişmişliğin en üst noktasıdır!)
“Simplicity is the ultimate sophistication!” (Sadelik, gelişmişliğin en üst noktasıdır!)
Hayatınızın her alanında sadeliğe ulaşmanız dileğiyle.
Not: Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti, kişilerin risk ve getiri tercihleri dikkate alınarak kişiye özel sunulmaktadır. Burada yer alan ve hiçbir şekilde yönlendirici nitelikte olmayan içerik, yorum ve tavsiyeler ise genel niteliktedir. Bu tavsiyeler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir. Burada yer alan bilgiler genel bilgilendirme amacı ile hazırlanmıştır.